De grond in Urk
Urk ligt op een keileembult, een verharde laag grond die duizenden jaren geleden door landijs is achtergelaten en die als eiland boven de vroegere Zuiderzee uitstak. Deze grond is steviger en beter doorlatend dan de zeeklei van de Noordoostpolder die het oude dorp sinds 1942 omringt, wat betekent dat een tuin op de oude dorpskern anders reageert op water dan een tuin in de latere, lager gelegen uitbreidingswijken.
Kernen en wijken
- Het Oude Dorp
- Zeeheldenwijk
- Urkerhard
- De Vormt
Tuinaanleg in het oude dorp en de nieuwe wijken
In het Oude Dorp liggen tuinen vaak klein en compact, met een steviger ondergrond dan in de rest van de polder; tuinaanleg hier past de indeling aan op wat een krap, ouder perceel toelaat.
In Zeeheldenwijk en De Vormt, op de omliggende zeeklei, houden we bij aanleg juist rekening met een zwaardere, vochtiger bodem dan op de oude keileembult.
Tuinonderhoud in een dorp aan open water
Als voormalig eiland ligt Urk open aan het IJsselmeer, wat betekent dat tuinen hier vaker met stevige wind te maken hebben dan een dorp verder landinwaarts; tuinonderhoud houdt daar rekening mee bij het opbinden van beplanting.
Op de zeeklei rond het oude dorp blijft een border na regen langer nat dan op de hogere, beter doorlatende grond van de bult zelf.
Wat de grond van Urk uniek maakt
Wie wil weten met welke grond de eigen tuin te maken heeft, vindt een eerste aanknopingspunt in grondsoort in tuin vaststellen, al valt keileem zelf buiten de gangbare indeling van zand, klei en veen.
Voor de zwaardere zeeklei in de nieuwere wijken rond het dorp geldt dezelfde aanpak als beschreven in tuin op zware klei.
Bomen en beschutting na storm
Door de open ligging aan het water hebben bomen en hagen op Urk het na een storm soms zwaarder dan beplanting verder landinwaarts; tuin na een storm beschrijft wat er dan te controleren valt.
Bij snoeien van oudere bomen in het dorp kijken we eerst naar de conditie van de kroon, juist omdat wind hier een grotere rol speelt dan elders.