Hoe plant ik een border zodat hij het eerste jaar overleeft?
Een border overleeft het eerste jaar het best met een ruim plantgat rond de wortelkluit, de juiste plantafstand tussen de soorten, een laag mulch tegen uitdroging en voldoende water in droge perioden, omdat de wortels de omliggende grond dan nog niet hebben bereikt. Plant die het eerste jaar niet aanslaat, valt onder de inboet die u vooraf met de hovenier afspreekt.
Hoe groot moet het plantgat rond de wortelkluit zijn?
Het plantgat moet ruim genoeg zijn dat de wortelkluit los in de losse grond staat, zonder dat wortels tegen een harde wand van onbewerkte grond aan groeien. Bij een border in een oude stadstuin is de grond vaak verdicht, en dan loont het om de bodem rond het plantgat breder los te maken dan de kluit zelf.
Plant niet dieper dan de kluit in de pot stond; een plant die te diep komt te staan, verstikt aan de stam en slaat minder goed aan.
Een border op zware klei of veengrond vraagt om extra aandacht bij het plantgat, omdat water er minder snel wegzakt dan op een lichte zandgrond; een laag grof materiaal onder de kluit helpt overtollig water sneller af te voeren.
Welke plantafstand houdt u aan tussen de soorten?
De juiste plantafstand houdt rekening met de uiteindelijke breedte van een volgroeide plant, niet met de omvang bij aanplant; te dicht op elkaar geplante vaste planten verdringen elkaar zodra ze zijn uitgegroeid.
Een border die aanvankelijk leeg oogt, vult zich binnen een paar seizoenen vanzelf op als de afstand op de volwassen plant is afgestemd. Wie te dicht plant om meteen een vol effect te krijgen, moet later vaker uitdunnen of verplanten.
Bij het combineren van verschillende soorten in een border houdt u niet alleen rekening met de breedte, maar ook met de hoogte op volwassen leeftijd, zodat een lage plant niet jaren later wordt overschaduwd door een buurplant die veel groter uitgroeit.
Hoeveel water heeft een border in het eerste jaar nodig?
Een nieuw geplante border heeft in het eerste jaar extra water nodig, vooral in een droge en warme periode, omdat de wortels de omliggende grond nog niet hebben bereikt en dus minder vocht uit de diepere bodem kunnen halen.
Zodra een plant is aanslaan en nieuwe groei laat zien, kan het bijgieten geleidelijk worden afgebouwd. Een laag mulch rond de planten beperkt verdamping vanuit de bodem en houdt zo het gietwater langer beschikbaar voor de wortels.
Geef water bij voorkeur vroeg op de dag of aan het einde van de middag, zodat het de kans krijgt de bodem in te trekken voordat het door de zon verdampt; gieten in de volle middagzon verspilt een groot deel van het water aan verdamping.
Wat gebeurt er met een plant die niet aanslaat?
Een plant die het eerste jaar niet aanslaat, valt onder de inboet die bij het aannemen van het werk is afgesproken; die afspraak legt vast wie een niet aangeslagen plant vervangt en binnen welke periode dat gebeurt.
Zonder een vastgelegde afspraak over inboet blijft onduidelijk voor wiens rekening een mislukte aanplant komt; een heldere offerte noemt deze garantie daarom apart van de rest van het werk.
Leg bij het aangaan van de overeenkomst ook vast hoe een niet aangeslagen plant wordt vervangen, met dezelfde soort of een vergelijkbaar alternatief, zodat de border na inboet weer een samenhangend geheel vormt in plaats van een lappendeken van verschillende leeftijden.
Verandert de aanpak bij planten in een border met veel schaduw?
Een border in de schaduw vraagt om dezelfde zorg bij het plantgat en de watergift, maar de bodem blijft er vaak langer vochtig, waardoor het risico op verstikking van de wortelkluit groter is dan in de volle zon.
Kies bij een schaduwrijke border voor soorten die van nature onder een boomkroon groeien, en houd de mulchlaag er iets dunner om de grond niet blijvend nat te houden.
Een border die deels in de zon en deels in de schaduw ligt, vraagt om een overgangszone waarin schaduwminnende en zonminnende soorten geleidelijk in elkaar overlopen, zodat geen enkele plant precies op de grens van te veel of te weinig licht komt te staan.
Stap voor stap
- Maak de grond los Spit de border los en meng er compost door, zodat de wortels van de nieuwe planten vrij kunnen doorgroeien in de bodem.
- Graaf het plantgat Maak het plantgat rond elke wortelkluit ruim genoeg en niet dieper dan de plant in de pot stond.
- Plaats de planten op de juiste afstand Houd de plantafstand aan die past bij de volgroeide omvang van elke soort, niet bij de omvang bij aanplant.
- Geef water Giet direct na het planten ruim aan, zodat de grond rond de wortelkluit goed aansluit.
- Breng een laag mulch aan Bedek de border met mulch om verdamping te beperken en onkruid tegen te gaan.
Veelgestelde vragen
Moet u nieuwe planten na het planten meteen bemesten?
Nieuwe aanplant heeft in het eerste jaar vooral water nodig om aan te slaan; bemesten kan beter wachten tot de plant zichtbaar in groei is, omdat te vroeg bemesten de jonge wortels eerder beschadigt dan helpt.
Kan een border ook buiten het plantseizoen worden aangeplant?
Planten in een pot kunnen het grootste deel van het jaar de grond in, maar het risico op uitdrogen is in een warme periode groter; een rustige, koelere periode geeft de wortels meer tijd om zich te vestigen voordat de plant in de zon moet groeien.
Wie bepaalt of een plant terecht onder de inboet valt?
De afspraak over inboet in de offerte bepaalt de periode en de voorwaarden; een plant die is doodgegaan door verwaarlozing of extreme droogte zonder gieten valt daar meestal buiten, terwijl een plant die simpelweg niet is aangeslagen er wel onder valt.